بانک مقالات جهان اسلام

کشورهای اسلامی

نویسنده : محمد مصلحی ; ساعت ٩:٠٦ ‎ق.ظ روز شنبه ٢٦ امرداد ۱۳۸٧

گفت وگوی «ایران» با عمروموسی دبیر کل اتحادیه عرب
برنامه هسته ای ایران تهدید نیست

گفتگو: مختار پرتو، مدونا خواسته

دیپلماسی ایران اجلاس بزرگ غیرمتعهدها را به فرصت بزرگی برای گسترش پیمان های دوستی با کشورهای منطقه تبدیل کرد. اجلاسی که در آن نمایندگان بیش از نیمی از کشورهای جهان (۱۱۸ دولت و چندین سازمان بین المللی) حضور یافتند. برای سیاست خارجی احمدی نژاد،این اجلاس امکانی فراهم کرد که بتواند ایده اصلی خویش را برای همگرایی منطقه ای بویژه در حوزه خاورمیانه و آسیا پیش ببرد. در حاشیه این اجلاس پیمان ها و توافقنامه های مهمی به صورت دو جانبه و چندجانبه میان ایران و کشورهای اسلامی و آسیایی امضا شد و چندین نشست کاری پیرامون بحران ها و مناقشات منطقه ای برگزار گردید.381765.jpg
از زمره میهمانان بلندپایه اجلاس، عمروموسی، دبیرکل اتحادیه عرب بود که خود طرف مذاکره بسیاری از نشست های حاشیه ای اجلاس غیرمتعهدها بود. حضور این دیپلمات عربی از آن حیث قابل توجه بودکه دیپلماسی دولت نهم در یک سال اخیر پروژه های مهمی را برای همکاری با سازمان ها و تشکل های عربی نظیر شورای همکاری خلیج فارس و اتحادیه عرب پیش گرفته است. «ایران» در گفت وگویی با دبیرکل اتحادیه عرب دور تازه مناسبات ایران و کشورهای عربی و تحولات جدید خاورمیانه را بررسی کرده است که از نظر گرامیتان می گذرد.
اگر موافق باشید این گفت وگو را با نگاه به سیر جدید روابط ایران و اعراب آغاز کنیم در مرحله کنونی به اعتقاد شما دو طرف با چه فرصت های جدیدهمکاری روبه رو هستند، همین طور موانع پیش روی این توسعه مناسبات چیست
معتقدم که روابط ایران و جهان عرب در مسیر درست گام بر می دارد و دو طرف حرکت های چشمگیری را برای تعمیق روابط و کاستن از دامنه اختلاف ها شروع کرده اند.
طبیعی است که در این زمینه اختلافاتی وجود دارد ولی این بدان معنا نیست که این مشکلات قابل حل نیست بلکه می توان این مشکلات را از طریق گفت وگو حل کرد که لازم است زمینه لازم برای این گفت وگوها را مهیا نمود به صورتی که مشکلات موجود به سادگی حل شده و باعث ایجاد حساسیت یا تحریک هیچ یک نگردد و ما امیدواریم که مسائلی زودگذر مانند فیلم فرعون و.‎/‎/ بر روابط موجود تأثیرگذار نباشد چرا که ما کشورهای بزرگ و مهمی همچون ایران و مصر و عربستان سعودی و کشورهای بزرگ عربی را در منطقه داریم، همچنین بحث همکاری ایران و همسایگان عرب مطرح است. علاوه بر این دو طرف مسائل مهمی جهت همکاری پیش رو دارند که لازم است این فرایند همکاری ها تحت تأثیر اتفاقات پیش پا افتاده قرار نگیرد. در مجموع من آهنگ همکاری ایران و جهان عرب را رو به جلو می بینم ما در اتحادیه عرب بر خود لازم می دانیم درمسیر توسعه و تعمیق این روابط گام برداریم و من نیز به نوبه خود در این زمینه تلاش می کنم.
درچشم انداز تازه روابط ایران و عرب، فکر می کنید که چه موضوعاتی اهمیت ویژه دارد و کدام کشورها نقش اساسی می توانند ایفا کنند. آیا همچنان اعتقاد دارید که نزدیکی تهران و قاهره باید محور این همکاری ها باشد
من به روابط گسترده بین ایران و کشورهای عربی و از جمله ایران - مصر معتقدم چرا که این مسئله به نفع ثبات و امنیت در منطقه است. عادی سازی روابط میان دو کشور بزرگ منطقه مقدمه همکاری های گسترده منطقه ای است هیچ دلیلی برای عدم وجود روابط با مصر وجود ندارد و هیچ توجیهی هم برای دخالت دیگران در روابط میان این دو کشور وجود ندارد. من به هیچ وجه به موضوع اختلاف میان شیعه و سنی اعتقادندارم و کاملاً آن را رد می نمایم چرا که برخی به نام اسلام و با دستانی غیراسلامی باعث اختلاف میان مسلمانان گردیده اند و لازم است که ما هوشیاری خود را حفظ نموده و در دام آنان نیفتیم، ایران کشور دوست و برادر ماست و تمام کشورهای ایران و مصر و عربستان و سوریه و غیره همه کشورهایی قدیمی و دارای ریشه های تاریخی هستند و باید شاهد گفت وگو و هماهنگی در میان آنها باشیم.
با حضور احمدی نژاد در شورای همکاری خلیج فارس، تهران فصل جدیدی در مناسبات خود با جهان عرب گشود اکنون نیز بحث پیوستن ایران به اتحادیه عرب به عنوان ناظر مطرح است، ارزیابی شما در این زمینه چیست
این مسئله امکانپذیر است همچنان که بین ما و ترکیه تفاهم نامه ای در مورد همکاری این کشور با اتحادیه عرب به امضا رسیده که می تواند در مورد ایران هم مصداق بیابد و امیدوارم که در این زمینه به نتیجه مطلوب برسیم.
در این مدت که ایده همکاری نوین ایران و کشورهای عربی مطرح بوده محافل غرب بسیار تلاش کردند تا اختلاف خویش در قضیه هسته ای را به روابط تهران و اعراب بکشانند در این رابطه ارزیابی شما چیست
وضعیت هسته ای ایران هم اکنون به صورت شفاف و واضح مشخص شده است چرا که هیچ یک از گزارشهای آژانس بین المللی انرژی اتمی، نظامی بودن فعالیت هسته ای ایران را تأیید نکرده است بنابراین برنامه هسته ای ایران صلح آمیز بوده و به هیچ وجه تهدید محسوب نمی شود. از گفت وگوهای هسته ای اخیر در مورد پرونده هسته ای ایران و حضور نماینده امریکا در نشست اخیر ژنو بوی خوبی به مشام می رسد من در گفت و گو با برخی از مسئولان، ملاحظات خود را در این رابطه (حضور نماینده امریکا) در مذاکرات بیان کردم.
برگردیم به محورهایی که در تهران برای همکاری منطقه ای گشوده شده در این وادی چه نقشی سازمان غیرمتعهدها می تواند ایفا کند.
این جنبش امروزه نقش مهمی را در عرصه جهانی ایفا نمی نماید که این خود جای بحث و گفت وگو دارد، زمانی که من در دهه نود، وزیر امور خارجه مصر بودم، پیشنهادی را در کنفرانس اندونزی مبنی بر تغییر مسیر جنبش عدم تعهد مطرح نمودم چرا که جنبش عدم تعهد دارای دو جریان است که تعهدی به این یا آن ندارد ولی موضوع امروز ما منحصر به دو سیاست یا دوتفکر نیست، ما امروزه شاهد جهانی سازی هستیم به طوری که کشورهای پیشرفته نیز در این امتداد، با جهانی شدن یک سری از امتیازات را از دست خواهند داد لذا می بایست به تشکیل یک کمیته اندیشید و جمعی که توانایی کمک به ایجاد یک خط مشی سیاسی را داشته باشند که براساس آن مصالح کشورهای در حال پیشرفت در برابر کشورهای صنعتی مورد توجه قرار گیرد.
فکر نمی کنید اجلاس اخیر تهران بخشی از این انتظارات شما را تأمین کرد
از ایران به دلیل برگزاری بموقع این اجلاس و توجهی که نسبت به احیای جنبش عدم تعهد دارد سپاسگزاریم و من امیدوارم از این اجلاس تا اجلاس بعدی که در شرم الشیخ برپا می گردد شاهد تحول و پیشرفت این جنبش باشیم.
به نظر می آید که در پروسه همکاری جدید ایران و اعراب بحران عراق از اولویت ویژه ای برخوردار است. در این قضیه چه کاری از عهده کشورهای منطقه ساخته است
ما بر مصلحت و امنیت ملی عراق تأکید داریم و این در سایه شرایطی است که در حال حاضر بر منطقه و جهان و با توجه به تغییر رئیس جمهور امریکا حاکم است. یکی از دغدغه های مشترک ما، بحث توافقات امنیتی مربوط به آینده عراق است. ما به دقت این تحولات را تحت نظر داریم و مطمئن هستیم که عراقی ها، با توافقنامه ای که منجر به خدشه دار شدن حاکمیت شان شود و یا آینده آنها را به خطر بیاندازد موافقت نخواهند کرد، چرا که عراقی ها خود می دانند که اینجا کشوری بزرگ است که به اسارت درنمی آید بلکه خود به ترسیم آینده خود می پردازد.
شما زمان زیادی را صرف مناقشه لبنان کرده اید و همین خود دلیل بر اهمیت اوضاع لبنان است، چه گام های دیگری می توان برای سامان سیاسی این کشور برداشت
مشکلاتی که در تشکیل کابینه به وجود آمد، بخشی از واقعیت سیاست لبنان است ولی لازم است که ما از سویی دیگر نیز به این پرونده، نگاه کنیم و آن اینکه به هر حال در این کشور دولت تشکیل شد و رئیس جمهور انتخاب شد و لبنان با توجه به شرایط خاصش و تأثیراتی که در گذشته بیگانگان بر آن گذاشته، ما را وادار به پذیرش تحولات آرام این کشور می نماید. آنچه در لبنان به وقوع پیوست نتیجه تلاش جامعه عرب و اتحادیه عرب و دبیر کل این اتحادیه بود، از این دستاورد باید پاسداری کرد.
با وجود پیشرفت در فضای سیاسی لبنان اما در صحنه فلسطین شاهد وضع رقت باری هستیم جهان عرب نمی خواهد در این باره اقدام مؤثری را انجام دهد
موضوع فلسطین از مهمترین مسائل و در حقیقت مادر تمام آنهاست و بدون حل شدن مشکل فلسطین، ناامنی و بی نظمی همچنان در منطقه پا برجا خواهد ماند، در نتیجه ناچاریم که همه در جهت یافتن راه حل سیاسی در این زمینه تلاش نماییم.
همچنان که امروز جهت حل پرونده هسته ای ایران از طریق سیاسی و گفت وگو با کشورهای ۱+5 قدم برمی داریم و سوریه و اسرائیل نیز تلاش می نمایند تا به یک راه حل سیاسی دست یابند، بنابراین باید برای مسئله فلسطین نیز یک راه حل سیاسی در چارجوب عاقلانه و قابل قبول بیابیم نه اینکه طرحی به صورت اجباری از یک طرف به طرف دیگر تحمیل شود و امیدواریم رئیس جمهور جدید امریکا متوجه اشتباهاتی که در گذشته صورت داده و منجر به ایجاد مشکلاتی در منطقه شده است، باشد.
چه میزان امیدوار هستید کشورهایی مثل سوریه موفق به بازپس گیری اراضی اشغالی شان شوند
طبیعی است که سوریه طالب بازپس گیری زمین های اشغالی خود باشد و این حق مسلم و مسئولیت دولت سوریه است که با هر وسیله ای نسبت به آزادسازی این سرزمین های اشغالی اقدام نماید و اگر در حال حاضر برخوردهای دیپلماتیکی و بین المللی وجود دارد که ترکیه نیز اقدام به از سرگیری گفت وگوها جهت آزادسازی جولان نموده است، ما و تمام جامعه عرب با او همراه هستیم.
آیا شما واقعاً به قول و قرار اسرائیل اعتماد دارید
نه، من به اسرائیل اعتماد ندارم چرا که همان مشکلات شهرک نشین ها را در مورد سوریه نیز شاهد هستیم با این اوصاف امیدوارم سوریه بتواند اراضی اشغالی خود را باز پس گیرد.




واژه کلیدی :اعراب و واژه کلیدی :برنامه‌ی هسته‌ای و واژه کلیدی :ایران و واژه کلیدی :مصاحبه